ความแตกต่างระหว่างหัวใจวายและเส้นเลือดในสมองอุดตัน

คำถามที่พบบ่อย
เผยแพร่ครั้งแรก 28 ธ.ค. 2016 อัปเดตล่าสุด 17 พ.ย. 2020 เวลาอ่านประมาณ 2 นาที
ความแตกต่างระหว่างหัวใจวายและเส้นเลือดในสมองอุดตัน

คำถาม : โรคกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน หรือที่รู้จักกันดีว่าหัวใจวาย (heart attack) กับโรคหลอดเลือดสมอง หรือที่รู้จักกันดีว่าเส้นเลือดในสมองอุดตัน (stroke) ต่างกันอย่างไร?

ทุกครั้งที่มีการไปบรรยายเกี่ยวกับการช่วยชีวิตขั้นพื้นฐานหรือเรื่องหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันให้กับบุคคลทั่วไปฟัง มักจะมีอย่างน้อย 1 คนที่คิดว่าหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันกับสมองขาดเลือดเฉียบพลันเป็นสิ่งเดียวกันแต่เรียกได้ 2 ชื่อ ซึ่งในความเป็นจริงแล้วไม่ใช่

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
ตรวจหัวใจและหลอดเลือดวันนี้ ที่คลินิกหรือรพ. ใกล้บ้านคุณ เริ่มต้นที่ 294 บาท ลดสูงสุด80%

จองผ่าน HD ประหยัดกว่า / จ่ายทีหลังได้ / ผ่อน 0% ได้ / พร้อมแอดมินคอยตอบทุกคำถาม!

คำตอบ : โรคกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน เกิดจากภาวะที่เกิดลิ่มเลือดอุดตันในหลอดเลือดหัวใจเฉียบพลัน ทำให้เลือดไม่สามารถผ่านไปได้ เมื่อกล้ามเนื้อหัวใจไม่ได้รับเลือดก็จะค่อยๆ ตายลง ซึ่งไม่มีใครสามารถบอกได้ว่าจะเกิดขึ้นเมื่อไร ในบางรายอาจมีสุขภาพปกติ แข็งแรง แต่อยู่ๆ ก็กลับมีอาการผิดปกติ เช่น แน่นหน้าอก รู้สึกอึดอัด เหนื่อย เกิดขึ้น ในขณะที่โรคหลอดเลือดสมอง คือ ภาวะที่สมองขาดเลือดไปเลี้ยงเนื่องจากหลอดเลือดตีบ หลอดเลือดอุดตัน หรือหลอดเลือดแตก ส่งผลให้เนื้อเยื่อในสมองถูกทำลาย การทำงานของสมองหยุดชะงัก สมองขาดเลือดเฉียบพลัน เมื่อสมองขาดเลือดจะทำให้สมองไม่สามารถทำงานได้ตามปกติ ซึ่งอาการแสดงต่างๆ จะมากหรือน้อยขึ้นกับระดับความรุนแรงและตำแหน่งของสมองที่ถูกทำลาย 

คำว่าหัวใจขาดเลือดเฉียบพลันเป็นคำที่ค่อนข้างมีความหมายตรงตัว ในขณะที่สมองขาดเลือดเฉียบพลัน เป็นคำที่อาจทำให้เกิดความสับสนได้ บางคนกล่าวถึงสมองขาดเลือดเฉียบพลัน ว่ามาจาก หัตถ์พระเจ้า เนื่องจากผลที่รุนแรงและรวดเร็วของโรคนี้ และเนื่องจากมักมีความเข้าใจผิดระหว่างคำ 2 คำนี้ ในบางโรงพยาบาลจึงพยายามเปลี่ยนจากคำว่าสมองขาดเลือดเฉียบพลัน (stroke) เป็นคำว่า สมองวาย (brain attack)

ประเภทของโรคหลอดเลือดสมอง

โรคหลอดเลือดสมองสามารถแบ่งออกได้ 3 รูปแบบ คือ

  • ประเภทที่เกิดจากการขาดเลือด (ischemic stroke)
  • ประเภทที่เกิดจากการมีเลือดออกในสมอง (hemorrhagic stroke) ซึ่งมักเกิดจากหลอดเลือดโป่งพองในสมองแตก
  • ประเภทที่เกิดจากการตีบตัวของเส้นเลือดแดงที่ไปเลี้ยงสมองชั่วคราว (transient ischemic attack) ทำให้มีอาการของโรคสมองขาดเลือดเฉียบพลันชั่วคราว ก่อนที่จะกลับเป็นปกติ

ชื่อเรียกอื่นของภาวะหัวใจวายเฉียบพลัน

หัวใจวายเป็นคำศัพท์ที่ใช้ในคนทั่วไปเพื่ออธิบายภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน (Acute Myocardial Infarction หรือ AMI) หรือภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน (Acute Coronary Syndrome หรือ ACS) ทั้ง 2 ภาวะนี้ไม่ได้เหมือนกันทั้งหมดแต่มีการรักษาเบื้องต้นเหมือนกัน

โดยสรุป

  • โรคกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน หรือที่รู้จักกันดีว่าหัวใจวาย (heart attack) หมายถึง การอุดตันของเส้นเลือดแดงในหัวใจที่ทำให้เกิดการทำลายกล้ามเนื้อหัวใจ
  • โรคหลอดเลือดสมอง หรือที่รู้จักกันดีว่าเส้นเลือดในสมองอุดตัน (stroke) คือ ภาวะที่เส้นเลือดแดงที่ไปเลี้ยงสมองอุดตัน
  • บางคนอาจเรียกว่า สมองวาย ซึ่งไม่เหมือนกับประเภทหนึ่งของภาวะนี้ที่มีการอุดตันเกิดขึ้นเพียงชั่วคราว (transient ischemic attack)
  • ไม่ว่าคุณจะเรียกว่าภาวะหรือโรคต่างๆ นี้ว่าอะไร หากคุณมีอาการของหัวใจวายเฉียบพลันหรือเส้นเลือดในสมองอุดตันให้โทรติดต่อ 1669 ทันที

3 แหล่งข้อมูล
กองบรรณาธิการ HD มุ่งมั่นตั้งใจให้ผู้อ่านได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง โดยทำงานร่วมกับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงเลือกใช้ข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือจากสถาบันต่างๆ คุณสามารถอ่านหลักการทำงานของกองบรรณาธิการ HD ได้ที่นี่
Brian Wu, difference-between-heart-attack-and-stroke (https://www.medicalnewstoday.com/articles/313217.php) October 10, 2018
James Roland, difference-between-heart-attack-and-stroke (https://www.healthline.com/health/stroke-vs-heart-attack), January 18, 2018
inovaheart.org, difference-between-heart-attack-and-stroke (https://www.inovaheart.org/smarthearts/heart-attack-vs-stroke)

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HD พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ผู้เขียนและผู้รีวิวบทความไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับสินค้าหรือบริการที่นำเสนอแต่อย่างใด เว้นแต่จะระบุในเนื้อหา การแนะนำสินค้าและบริการแสดงขึ้นอัตโนมัติจากระบบของเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชัน

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าบทความนี้มีประโยชน์มากแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

บทความต่อไป
สิ่งที่ควรรู้เกี่ยวกับโรคหลอดเลือดสมอง (Cerebral Vascular Accidents)
สิ่งที่ควรรู้เกี่ยวกับโรคหลอดเลือดสมอง (Cerebral Vascular Accidents)

ปัญหาสุขภาพรุนแรงและเป็นที่น่ากังวลที่เรียกว่าโรคหลอดเลือดสมอง

อ่านเพิ่ม