"คุณหมอลูกเป็ด"
เขียนโดย
"คุณหมอลูกเป็ด"
ทีมแพทย์ HD
ตรวจสอบความถูกต้องโดย
ทีมแพทย์ HD

สิวในเด็กเล็ก...ยังเด็กเป็นสิวได้ด้วยหรือ?

รู้จัก สิว ที่เกิดได้ในช่วงวัยต่างๆ ตั้งแต่แรกเกิดจนถึงเป็นวัยรุ่น และแนะนำวิธีดูแลอย่างถูกต้อง ปลอดภัย
เผยแพร่ครั้งแรก 16 มิ.ย. 2019 อัปเดตล่าสุด 26 เม.ย. 2021 ตรวจสอบความถูกต้อง 18 มิ.ย. 2019 เวลาอ่านประมาณ 4 นาที
สิวในเด็กเล็ก...ยังเด็กเป็นสิวได้ด้วยหรือ?

คุณพ่อคุณแม่หลายคนคงสงสัยว่า ทำไมลูกเพิ่งเกิดแต่มีตุ่มคล้ายสิวขึ้นที่ใบหน้า แต่เด็กเล็กขนาดนี้เหตุใดจึงมีสิวได้ หรือว่ารักษาความสะอาดลูกไม่เพียงพอหรือเปล่า สิวในวัยนี้มีอันตรายหรือไม่ จะรักษาได้อย่างไร บทความนี้มีคำตอบ

เป็นที่รู้กันดีว่า สิวเป็นปัญหาของผู้มีอายุตั้งแต่วัยรุ่นเป็นต้นไป ภาษาทางการแพทย์เรียกโรคสิวดังกล่าวว่า “Acne vulgaris” แต่จริงๆ แล้วสิวยังมีอีกหลายประเภทที่เกิดขึ้นนอกเหนือจากช่วงอายุดังกล่าว โดยเฉพาะในวัยเด็ก ดังนี้

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
รักษาหลุมสิว ลดรอยสิว วันนี้ ที่คลินิกใกล้บ้านคุณ เริ่มต้นที่ ลดสูงสุด 0%

จองผ่าน HD ประหยัดกว่า / จ่ายทีหลังได้ / ผ่อน 0% ได้ / พร้อมแอดมินคอยตอบทุกคำถาม!

Ads b 51

1. สิวในวัยทารกและวัยเด็กเล็ก

สิวในวัยทารก (Neonatal acne) หรือวัยเด็กเล็ก (Infantile acne) มักมีลักษณะเป็นสิวอักเสบ (Inflammatory papules) หรือเป็นตุ่มหนอง (Pustules) หรือบางครั้งอาจเป็นสิวอุดตัน (Comedones) ได้ สิวในวัยทารกนั้นสามารถพบได้ในช่วงแรกเกิดจนถึงช่วงขวบเดือนแรกของชีวิต ตำแหน่งที่มักมีสิว ได้แก่ บริเวณใบหน้า เช่น แก้ม หน้าผาก หรือจมูก โดยส่วนใหญ่จะมีสิวจำนวนไม่มาก สิวในวัยทารกสามารถพบได้ประมาณ 20 % ของทารกแรกเกิด โดยมักพบในเพศชายมากกว่าเพศหญิงประมาณ 5 เท่า ส่วนสิวในวัยเด็กเล็กนั้นมักเริ่มขึ้นที่อายุประมาณ 3 ถึง 6 ขวบเดือนแรก ซึ่งเป็นภาวะที่พบได้น้อยกว่าสิวในวัยทารก แต่จะมีอาการรุนแรงกว่าและมีการดำเนินของโรคที่ยาวนานกว่า ลักษณะของสิวมีทั้งสิวอักเสบ ตุ่มหนอง และสิวอุดตัน คล้ายสิวในวัยทารก แต่มักอยู่แค่บริเวณหน้าเท่านั้น โดยพบในเด็กผู้ชายมากกว่าเด็กผู้หญิง  

เชื่อว่าสิวในวัยทารกและวัยเด็กเล็กเกิดได้จาก 2 ปัจจัย คือ

  1. ปัจจัยการสร้างฮอร์โมนเพศ (Androgen) ซึ่งมีผลต่อต่อมไขมันทำให้เกิดสิว โดยในช่วง 6-12 เดือนแรกของเด็กนั้น ร่างกายจะมีการสร้างฮอร์โมนเพศในปริมาณที่ใกล้เคียงกับอายุที่เริ่มเข้าวัยรุ่น แต่ในเด็กผู้ชายจะมีการสร้างฮอร์โมนเพศในปริมาณและจำนวนชนิดที่มากกว่า จึงทำให้มีโอกาสเกิดสิวได้มากกว่าในเด็กผู้หญิง
  2. ปัจจัยการตอบสนองที่มากเกินไปของต่อมไขมันต่อฮอร์โมนเพศในระดับปกติ การที่ต่อมไขมันสร้างไขมันมากเกินไป ทำให้เกิดไขมันอุดตันและเกิดการอักเสบตามมา ซึ่งเป็นสาเหตุของสิวในที่สุด

นอกจาก 2 ปัจจัยที่กล่าวมาแล้วข้างต้น ยังเชื่อว่าภาวะดังกล่าวยังสัมพันธ์กับการมีประวัติสมาชิกในครอบครัวเป็นสิวรุนแรงและการมีฮอร์โมนเพศในกระแสเลือดสูงกว่าปกติ

โรคที่มีอาการคล้ายสิวในวัยทารกและวัยเด็กเล็กอาจเกิดจากการติดเชื้อรา (Candidiasis) หรือแม่ได้รับยาที่มีผลต่อการเกิดสิวระหว่างตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร เป็นต้น อย่างไรก็ตาม หากเด็กมีอาการสิวที่รุนแรง อาจจำเป็นต้องตรวจหาเนื้องอกในต่อมหมวกไตร่วมด้วย (Congenital adrenal hyperplasia หรือ Adrenal tumor)

โดยทั่วไปแล้ว สิวในวัยทารกและสิวในวัยเด็กเล็กสามารถหายได้เอง แต่ใช้ระยะเวลาค่อนข้างนานหลายเดือน ส่วนยาที่ใช้รักษานั้น เป็นยาทาซึ่งมีโอกาสเกิดการระคายเคืองกับผิวหนังรุนแรง จึงใช้เฉพาะในผู้ป่วยที่มีอาการอักเสบรุนแรงเท่านั้น

นอกจากสิวในวัยทารกและวัยเด็กเล็กแล้ว ยังมีผื่นที่มีลักษณะคล้ายสิวที่มักเจอในช่วงขวบเดือนแรก มักขึ้นบริเวณศีรษะ ใบหน้า และลำคอ เรียกว่า “Neonatal cephalic melanosis” ผื่นดังกล่าวมักเป็นตุ่มสีแดงอักเสบ โดยมากเป็นตุ่มหนอง ไม่พบลักษณะของสิวอุดตัน มีความสัมพันธ์กับเชื้อราชนิด Malassezia spp. ที่อยู่บนผิวหนัง ซึ่งมักมีปริมาณมากในช่วงแรกเกิด การย้อมสีพิเศษทางห้องปฏิบัติการเพื่อหาสายเชื้อราช่วยให้การวินิจฉัยถูกต้องแม่นยำมากยิ่งขึ้น อย่างไรก็ตาม ภาวะดังกล่าวสามารถหายเองได้ ในกรณีที่มีอาการรุนแรงอาจใช้ยาทาฆ่าเชื้อรา (Antifungal cream) เช่น Kenoconazole cream ทาวันละ 2 เวลา ประมาณ 1-2 สัปดาห์

แพ็กเกจที่คุณอาจสนใจ
รักษาหลุมสิว ลดรอยสิว วันนี้ ที่คลินิกใกล้บ้านคุณ เริ่มต้นที่ ลดสูงสุด 0%

จองผ่าน HD ประหยัดกว่า / จ่ายทีหลังได้ / ผ่อน 0% ได้ / พร้อมแอดมินคอยตอบทุกคำถาม!

Ads b 51

2. สิวในวัยเด็ก

สิวในวัยเด็ก หรือทางการแพยท์เรียกว่า “Childhood acne” มีลักษณะผื่นเหมือนสิวที่กล่าวมาแล้วในข้างต้น แต่ขึ้นในช่วงอายุตั้งแต่ 1-7 ปี หรืออาจนับรวมสิวในวัยทารกและวัยเด็กเล็กที่เป็นอย่างต่อเนื่องจนเกินอายุ 1 ปี สิวในวัยเด็กเป็นภาวะทางผิวหนังที่ต้องหาสาเหตุของสิว เนื่องจากสิวในอายุนี้เกิดจากการกระตุ้นของฮอร์โมนเพศที่มากเกินไปจากเนื้องอกต่อมหมวกไต เนื้องอกต่อมเพศ (Gonadal tumor) หรือการเข้าสู่ภาวะหนุ่มสาวเร็วกว่าปกติ (Precocious puberty) ซึ่งมีความจำเป็นต้องเจาะเลือดเพื่อตรวจระดับการทำงานของฮอร์โมนต่างๆ หรือแม้แต่การตรวจวินิจฉัยทางรังสี (x-ray) เพื่อดูความสัมพันธ์ของอายุกระดูกและอายุจริงของเด็ก การรักษาทางผิวหนังจำเป็นต้องใช้ยาและอยู่ในการควบคุมของแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเท่านั้น

3. สิวในช่วงก่อนวัยรุ่น

สิวในช่วงก่อนวัยรุ่น หรือ “Preadolescent acne” เป็นสิวที่เกิดในระหว่างช่วงอายุ 7-11 ปี ซึ่งเป็นช่วงก่อนที่ร่างกายจะมีการพัฒนาทางกายภาพเข้าสู่วัยรุ่น เช่น การมีหน้าอกหรือประจำเดือนในผู้หญิง การมีเสียงห้าวในผู้ชาย การมีกลิ่นตัว หรือการมีขนบริเวณรักแร้และอวัยวะเพศ โดยส่วนใหญ่สิวในวัยนี้จะเป็นสิวอุดตันจำนวนเล็กน้อย พบได้บ่อยในบริเวณหน้าผากและส่วนกลางของใบหน้า หรือที่เรียกว่าทีโซน (T-zone) สิวในช่วงก่อนวัยรุ่น หากไม่รุนแรง เป็นภาวะที่เจอได้ในเด็กปกติ อย่างไรก็ตาม หากมีอาการรุนแรง อาจจำเป็นต้องหาสาเหตุเพิ่มเติม เช่น การมีถุงน้ำรังไข่หลายใบ (Polycystic ovarian syndrome (PCOS)) หรือการมีภาวะฮอร์โมนเพศเกิน (Hyperandrogenism) ซึ่งมักพบร่วมกับการพัฒนาทางกายภาพเข้าสู่วัยรุ่น เช่น การมีกลิ่นตัว เป็นต้น สิวในช่วงก่อนวัยรุ่นสามารถใช้ยารักษาสิวตามมาตรฐานได้เช่นเดียวกับสิวทั่วไป (Acne vulgaris)

4. สิวในช่วงวัยรุ่น

สิวในช่วงวัยรุ่น หรือ “Adolescent acne” เป็นสิวที่พบได้บ่อยที่สุด เนื่องจากในช่วงวัยรุ่นมีการหลั่งฮอร์โมนเพศ ทำให้เกิดการกระตุ้นต่อมไขมัน เป็นสาเหตุของการเกิดสิว ลักษณะของสิวในช่วงนี้มีได้ทั้งสิวอักเสบ (Inflammatory papules) สิวตุ่มหนอง (Pustules) สิวตุ่มน้ำ (Nodulocystic lesions) และสิวอุดตัน (Comedones) ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของสิว โดยตำแหน่งที่พบบ่อยเป็นตำแหน่งที่ผิวหนังมีต่อมไขมันอยู่จำนวนมาก ได้แก่ ใบหน้า โดยเฉพาะหน้าผากและตรงกลางหน้าที่เรียกว่าทีโซน (T-zone) แก้ม ไรผม หน้าอก และหลังส่วนบนเป็นต้น ภาวะแทรกซ้อนที่เกิดจากสิว ได้แก่ การติดเชื้อแทรกซ้อน หลุมสิว แผลเป็นที่เกิดจากสิว รวมถึงสภาวะทางจิตใจในด้านลบ เช่น ความอาย หรือความไม่มั่นใจในตนเอง ซึ่งนำมาสู่ปัญหาการเข้าสังคมในที่สุด การรักษาสิวในช่วงวัยรุ่น นอกจากการดูแลผิวที่ดีแล้ว ยังอาจจำเป็นต้องใช้ยาร่วมด้วย โดยแบ่งเป็น 2 รูปแบบคือ ชนิดทา และชนิดรับประทาน ดังนี้

  • ยาทาสำหรับสิว มีหลายชนิด ขึ้นอยู่กับกลไกการออกฤทธิ์ของยา เช่น Topical benzoyl peroxide, Topical antibiotics (เช่น Topical clindamycin lotion) หรือ Topical retinoids เป็นต้น ยาแต่ละชนิดมีรูปแบบการใช้ ข้อระวัง และผลข้างเคียงที่แตกต่างกันออกไป เช่น ยาบางตัวทำให้ผิวหนังบริเวณที่ทาไวต่อแสงมาขึ้น บางตัวทำให้เกิดความระคายเคืองในบริเวณที่ทา บางตัวทำให้เกิดเชื้อดื้อยา หรือแม้แต่การใช้ยาบางชนิดคู่กันทำให้ยาต้านฤทธิ์กัน ดังนั้นจึงควรอยู่ในการควบคุมดูแลของแพทย์
  • ยารับประทานสำหรับสิว มีทั้งที่เป็นยาฆ่าเชื้อและยาที่เป็นอนุพันธ์ของกรดวิตามินเอ เป็นยาที่มีประสิทธิภาพในการรักษาดี แต่มีผลข้างเคียงค่อนข้างมากและรุนแรงจึงจำเป็นต้องอยู่ในการควบคุมดูแลของแพทย์ผู้เชี่ยวชาญอย่างเคร่งครัด

โดยสรุป เด็กก็สามารถเป็นสิวได้ โดยสิวในเด็กนั้นมีได้ตั้งแต่แรกเกิดจนถึงช่วงวัยรุ่น ซึ่งอาการมีตั้งแต่สามารถหายเองได้เร็ว ใช้เวลานาน มีสาเหตุมาจากเชื้อราหรือแม้แต่เป็นสัญญาณของเนื้องอกที่จำเป็นต้องได้รับการหาสาเหตุเพิ่มเติม ดังนั้นหากลูกของคุณพ่อคุณแม่มีสิว แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เพื่อการดูแลรักษาที่ถูกต้องและเหมาะสมต่อไป


3 แหล่งข้อมูล
กองบรรณาธิการ HD มุ่งมั่นตั้งใจให้ผู้อ่านได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง โดยทำงานร่วมกับแพทย์และบุคลากรทางการแพทย์ รวมถึงเลือกใช้ข้อมูลอ้างอิงที่น่าเชื่อถือจากสถาบันต่างๆ คุณสามารถอ่านหลักการทำงานของกองบรรณาธิการ HD ได้ที่นี่
Que SK, Whitaker-Worth DL, Chang MW. Acne: Kids are not just little people. Clin Dermatol. 2016;34:710-716.
Poole CN, McNair V. Infantile Acne. StatPearls. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing LLC.; 2019.
Maronas-Jimenez L, Krakowski AC. Pediatric Acne: Clinical Patterns and Pearls. Dermatol Clin. 2016;34:195-202.

บทความนี้มีจุดประสงค์เพื่อให้ความรู้แก่ผู้อ่าน และไม่สามารถแทนการแนะนำของแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาได้ ผู้อ่านควรพบแพทย์เพื่อให้แพทย์ตรวจที่สถานพยาบาลทุกครั้ง และไม่ควรตีความเองหรือวางแผนการรักษาด้วยตัวเองจากการอ่านบทความนี้ ทาง HD พยายามอัปเดตข้อมูลให้ครบถ้วนถูกต้องอยู่เสมอ คุณสามารถส่งคำแนะนำได้ที่ https://honestdocs.typeform.com/to/kkohc7

ผู้เขียนและผู้รีวิวบทความไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับสินค้าหรือบริการที่นำเสนอแต่อย่างใด เว้นแต่จะระบุในเนื้อหา การแนะนำสินค้าและบริการแสดงขึ้นอัตโนมัติจากระบบของเว็บไซต์หรือแอปพลิเคชัน

ขอบคุณที่อ่านค่ะ คุณคิดว่าบทความนี้มีประโยชน์มากแค่ไหนคะ
(1 ดาว - น้อย / 5 ดาว - มาก)

ตั้งกระทู้ถามหมอ

เราจะไม่เปิดเผยชื่อและข้อมูลส่วนตัวของคุณ


แนบไฟล์ (รูปหรือวิดีโอ)
เช่น ประวัติการรักษา รอยโรค (ถ้ามี) *
เช่น ประวัติการรักษา รูปของอาการ (ถ้ามี) ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่ดูไฟล์ได้
* ไม่ต้องห่วง! เราเก็บไฟล์ของคุณเป็นความลับ มีแค่คุณกับคุณหมอเท่านั้นที่เข้าถึงได้

คำตอบที่คุณจะได้เป็นเพียงความเห็นจากแพทย์ ไม่สามารถแทนการวินิจฉัยโรค โปรดพบแพทย์ที่สถานพยาบาลเพื่อการรักษาที่ถูกต้อง เหตุฉุกเฉิน โทร. 1669

รับทราบและถามคำถาม
บทความต่อไป
ระดับฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน (Testosterone)
ระดับฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน (Testosterone)

ระดับฮอร์โมนเทสโทสเทอโรน (Testosterone) ที่เหมาะสมในแต่ละช่วงวัย ของผู้ชายและผู้หญิง

อ่านเพิ่ม
ฮอร์โมนทดแทน ทางเลือกสำหรับวัยทองและสาวๆ ฮอร์โมนผิดปกติ
ฮอร์โมนทดแทน ทางเลือกสำหรับวัยทองและสาวๆ ฮอร์โมนผิดปกติ

ยาฮอร์โมนทดแทน ทางเลือกสำหรับผู้หญิงที่ฮอร์โมนผิดปกติ วัยทองหรือวัยหมดประจำเดือน ซึ่งมีทั้งรูปแบบยากิน แผ่นแปะ ยาสอด ฯลฯ

อ่านเพิ่ม